Sông Hương – biểu tượng trữ tình của Huế, không chỉ đẹp bởi cảnh sắc mà còn đậm chất thơ trong tâm hồn bao thi sĩ. Qua những vần thơ, dòng sông ấy hiện lên dịu dàng, thơ mộng, thấm đẫm hồn quê xứ mộng mơ, cổ kính.
Đêm khuya tự tình với sông Hương
Tác giả: Hàn Mặc Tử
Bây giờ chỉ có đôi ta
Bao nhiêu tâm sự Hằng Nga biết rồi
Thủa nước non đến hồi non nước
Sông Hương đành xuôi ngược đông tây
Soi lòng chỉ có đám mây
Đám mây phú quý những ngày lao đao
Sao mặt sông xanh xao ra dáng
Sao tình sông lai láng khôn ngăn?
Vì ai lắm nỗi chứa chan
Hay còn đợi khách quá giang một lần
Này thử hỏi, thuyền nan thả lá
Thuyền ai đây nấn ná bấy lâu?
Mặc ai khanh tướng công hầu
Không thèm chung đỉnh, lưng bầu gió trăng
Sao trời đất đãi đằng ra thế?
Sao mưa nguồn chớp bể luôn đêm?
Trong thành yến ẩm vui thêm
Tiếng ca lanh lảnh lọt rèm rèm thưa
Sông Hương hỡi, xuân vừa tơ liễu
Cả trăm hoa hàm tiếu nhởn nhơ
Vì đâu nước chảy lững lờ
Hay cho thế sự cuộc cờ chiêm bao
Ghét xa mã nao nao uốn khúc
Giận thời gian những lứa xuân xanh
Nhà ai khiêu vũ năm canh
Hơi men sực nức dưới thành đô xưa
Sao tức tối trôi bừa đi mãi
Chẳng buồn nghe cô lái thở than
“Thuyền em đậu bến Hương Giang
Chờ người quân tử lỡ làng tình duyên”
Thuyền lặng lẽ nằm yên với bóng
Nước sống xuôi dợn sóng bến thuyền
Trong thành ngủ chết con đen
Khoá xuân bỏ lỏng đến then chẳng gà
Hãy trông thử đền đài dinh thự
Dấu xưa, xưa tình tứ làm sao
Ô hay! Sóng chảy dạt dào
Chiếc thuyền vô định tạc vào bến mê
Sao trai gái đi về trong mộng
Mà sông Hương chẳng động niềm riêng
Trong thành để lạnh hương nguyền
Tiếng gà gáy nguyệt láng giềng còn say.
Cảnh Hương Sơn
Tác giả: Huyện Thanh Quan
Đệ nhất nam thiên ấy cảnh này,
Thuyền nan đón khách mái chèo lay.
Hai bên quả núi lồng hương suối,
Bốn mặt hoa ngàn rủ bóng cây.
Cửa Phật lơ thơ tầng đá dãy,
Chùa tiên bát ngát khói hương bay.
“Nam vô” tiếng dậy thưa trần tục,
Non nước Bồng Lai mới thấy đây!
Chiều Hương Giang
Tác giả: Nguyễn Khoa Điềm
Sau chiều nay, còn buổi chiều khác nữa,
Có thể mây cao, có thể nắng vàng,
Cơn gió thổi những buổi chiều chưa tới
Tóc bao người bay rợi cả không gian…
Nhưng chiều nay, con bò gặm cỏ,
Bên dòng sông, như chưa biết chiều tan.
Tôi với nó lặng im, bè bạn
Mắt nó nhìn dìu dịu nước Hương Giang.
Những buổi chiều, những buổi chiều quê hương,
Tôi đã sống và tôi chưa được sống,
Nhưng chiều nay, vô tình trong nắng muộn,
Mắt tôi nhìn trong suốt nước Hương Giang…
<<< Khám phá thêm: Những vần thơ ngọt ngào dành tặng cô giáo mầm non
Chơi thuyền trên sông Hương
Tác giả: Đồng Đức Bốn
Tình yêu trong lúc ngẩn ngơ
Bỗng dưng vớ được câu thơ làm thuyền
Bấy giờ vừa lúc trăng lên
Thuyền tôi ở giữa bốn bên chuông chùa
Bấy giờ sóng cứ ru đưa
Làm thuyền tôi đắm sao chưa đắm thuyền
Trên dòng sông Hương
Tác giả: Doãn Kim Oanh
Đến Huế anh sẽ làm vua
Em làm ái thiếp cho vừa một đôi
Thuyền rồng hai đứa dạo chơi
Sông Hương xanh biếc núi ngồi thông reo.
Hoàng hôn buông tím miền yêu
Vua quên cả buổi thiết triều hôm nay
Tiếng chuông Thiên Mụ đâu đây
Giật mình tỉnh mộng gió lay mạn thuyền
Tiếng hát sông Hương
Tác giả: Tố Hữu
Trên dòng Hương Giang
Em buông mái chèo
Trời trong veo
Nước trong veo
Em buông mái chèo
Trên dòng Hương Giang.
Trăng lên trăng đứng trăng tàn
Đời em ôm chiếc thuyền nan xuôi dòng
Thuyền em rách nát
Mà em chưa chồng
Em đi với chiếc thuyền không
Khi mô vô bến rời dòng dâm ô!
Trời ơi em biết khi mô
Thân em hết nhục dày vò năm canh.
Tình ôi gian dối là tình
Thuyền em rách nát còn lành được không?
-Răng không, cô gái trên sông
Ngày mai cô sẽ từ trong tới ngoài
Thơm như hương nhuỵ hoa lài
Trong như nước suối ban mai giữa rừng
Ngày mai gió mới ngàn phương
Sẽ đưa cô tới một vườn đầy xuân
Ngày mai trong nắng trắng ngần
Cô thôi sống kiếp đày thân giang hồ
Ngày mai bao lớp đời dơ
Sẽ tan như đám mây mờ đêm nay
Cô ơi tháng rộng ngày dài
Mỏ lòng ra đón ngày mai huy hoàng
Trên dòng Hương Giang…
Những bài thơ viết về sông Hương không chỉ là lời ca tụng vẻ đẹp thiên nhiên mà còn là tâm tình của người con xứ Huế. Dòng sông ấy sẽ mãi chảy trong lòng thi ca, dịu dàng như chính tâm hồn Huế mộng mơ.
